Slimme kilometerheffing voor personenwagens
Jan Peumans, fractieleider van de N-VA in het Vlaams Parlement en één van mijn persoonlijke favorieten, pleit in een opiniestuk (oa in De Standaard) voor een algemene slimme kilometerheffing. In tegenstelling tot mobiliteitsminister Van Brempt niet enkel voor vrachtwagens, maar ook voor personenwagens. That's the spirit! Als we ooit werk willen maken van een beter milieu en minder files, dan is één van middelen hiertoe het doorrekenen van de externe kosten aan de gebruiker. De vervuiler betaalt, als het ware. Iets wat dringend nodig is, bijvoorbeeld om het dodelijke fijn stof terug te dringen. En wellicht ook efficiënter (en direct in heel Vlaanderen/Europa toepasbaar) dan een stadstol.


15 reacties
Op het eerst zicht kan je er niets op tegen hebben, maar is één grote "maar":
Je moet voorzien in een valabel, efficiënt en goedwerkend alternatief. Zolang dat er niet is, gaat het louter om inkomensderving van de automobilisten.
En geef toe, dat alternatief is er nog lang niet.
Nu overschakelen op openbaar vervoer, indien al voorhanden, betekent zonder twijfel verarming van het gezinsleven én extra frustratie bij de zoveelste vertraging en staking.
Bovendien dient dergelijke maatregel op Europees niveau te worden geregeld, uiteraard met mogelijkheid voor regionale of lokale accentwijzigingen naargelang de lokale situatie.
Een dergelijke heffing nu al invoeren zou dus op z'n minst schandalig zijn.
Of je nu een alternatief hebt of niet, "de vervuiler betaalt" is volgens mij een meer dan logisch principe. Zo rap mogelijk invoeren dus :-)
Maar uiteraard moet er aan alternatieven gewerkt worden. Het GEN is een begin, het GEN voor fietsers (belicht door een actie van Groen!, vandaag in DS) is ook een goede zaak. En uiteraard het aantrekkelijker maken van de stad en tout court het vermijden van verplaatsingen. Maar dat is geen werk van de overheid alleen. De (externe) kosten correct doorrekenen zou al een goed begin zijn, zo snel mogelijk graag.
Oh ja, wat treinen betreft, uiteraard moet daar een minimumdienstverlening zijn.
@Herman: Het nut van een kilometerheffing is niet om de mensen weg te jagen van de auto naar het openbaar vervoer ofzo. Mensen mogen nog steeds zoveel als ze willen hun auto gebruiken met dat verschil dat ze een *correcte* prijs betalen voor hun vervoer. Momenteel worden de externe kosten (zoals Peter ook al zegt) totaal niet doorgerekend waardoor een overconsumptie krijgt. Het is ook belangrijk dat alle transportmodi een kilometerheefing aangerekend krijgen, gebaseerd op hun externe kosten.
Als mensen en bedrijven een juiste prijs moeten betalen voor hun transport, dan gaat dat invloed hebben op deze vragen die ze zich bijvoorbeeld stellen:
* Kopen we een SUV of een wagen van Tesla Motors?
* Is outsourcen naar een goedkoper land nog wel interessant door de hogere transportkosten?
* Nemen we de fiets of de auto om naar de bakker te gaan?
* Gaan we die partij goederen via een vrachtwagen vervoeren of via de binnenvaart?
* Gaan we met onze vrachtwagen door de stad rijden omdat die weg korter is, of rijden we om?
* Parkeren we onze wagen buiten de stad, of gaan we kostbare toertjes doen in de stad tot we een parkeerplaats hebben gevonden?
* Gaan we ons softwarepakket verdelen in dozen of toch maar beter digitaal?
* Enzovoort.
De logica zelve...
Naast bovenstaande reacties zijn er nog wel wat argumenten te bedenken tegen een kilomterheffing.
Belangrijkste argument: er is reeds een slimme tax op het gemotoriseerd vervoer. Deze is zelfs zo slim dat de voertuigen die het meest verbruiken het meest betalen. Alleen noemen we het geen tax, maar een accijns op brandstof.
Nog een extra systeem opzetten zal enkel heel veel kosten. En het gevaar bestaat dat fraudeurs het zullen ontduiken, wat bij accijns op brandstof makkelijker gecontroleerd kan worden.
Indien het op alle wegen zou gelden: ga je alle buitenlanders verplichten om voor ons postzegelgrote landje een apart systeem aan te schaffen? Het effect zal een forse terugloop van inkomsten uit toerisme zijn.
Indien het enkel op autostrades geldt: dit zal nog meer volk op de secundaire wegen brengen, waardoor mijn bus in nog langere files staat.
Dus wat mij betreft: nee, bedankt.
"Belangrijkste argument: er is reeds een slimme tax op het gemotoriseerd vervoer. Deze is zelfs zo slim dat de voertuigen die het meest verbruiken het meest betalen. Alleen noemen we het geen tax, maar een accijns op brandstof."
Dit is geen slimme tax. De accijnzen op brandstof zijn veel te hoog. In de vakjargon noemt men accijnzen een second best solution omdat het politiek en technisch makkelijker haalbaar is/was.
Voorbeelden van waar de brandstofaccijnzen een steek laten vallen (het zijn er veel!):
* Met 1 liter diesel kan je verder rijden dan 1 liter benzine en daarenboven is diesel schadelijker voor het milieu. 1 liter diesel veroorzaakt meer geluidsoverlast (langere afstand), meer vervuiling, meer congestiekosten (files), meer slijtage aan het wegdek,... maar toch is de accijns lager...
* Wat met elektrisch aangedreven wagens? Moeten rijke mensen die bijvoorbeeld een sportwagen van Tesla Motors laten overbrengen niet betalen voor hun externe kosten (congestiekosten zijn veel groter dan milieukosten bij auto's!)?
* 1 kilometer rijden tijdens de spitsuren veroorzaakt een veelvoud van congestiekosten dan 1 kilometer op minder drukke momenten. Hier houdt een domme brandstofaccijns geen rekening mee.
* 1 kilometer rijden in een dichtbevolkte regio zoals een stad veroorzaakt meer externe kosten dan 1 kilometer in een verlaten gebied.
* 1 kilometer rijden om 1 uur 's nachts veroorzaakt meer geluidsoverlast dan om 1 uur 's middags (vooral als de omgeving dan nog erg dicht bevolkt is)
* Geen bescherming tegen tanktoerisme (bv. vrachtwagen tankt buiten België aan een goedkoper tarief en rijdt door België zonder te tanken zodat hier alle externe kosten worden veroorzaakt zonder dat hij er voor betaald).
* Wat met andere alternatieve energiebronnen buiten elektriciteit? Bv. biobrandstof, waterstof, zonne-energie, enz.
En ja, als een slimme kilometerheffing er is dan moet men ook de accijnzen op brandstof aanpassen zodat ze enkel nog de milieuschade aanrekenen
"Nog een extra systeem opzetten zal enkel heel veel kosten."
Het komt er hoe dan ook. Nog niet gehoord van Galileo? Waarom denk je dat Europa per se eigen navigatiesatellieten wilt? Als men het Amerikaans GPS zou gebruiken dan is het hele transportsysteem van de Unie afhankelijk van de VS.
"En het gevaar bestaat dat fraudeurs het zullen ontduiken, wat bij accijns op brandstof makkelijker gecontroleerd kan worden."
Ik denk niet dat ontduikers van brandstofaccijnzen zo makkelijk te vinden zijn en het is zelfs legaal mogelijk als je een alternatieve energiebron gebruikt (electriciteit, biobrandstof,...). Vergelijk dat bv. met het Pay&Go-actige systeem dat ze in Singapore hebben. Je moet een speciaal toestel in uw wagen hebben waar je een kaart kan insteken die je kan opladen. Op de weg staan dan op bepaalde plaatsen bakens. Als uw wagen zo'n baken passeert, dan wordt er via dat toestel in uw wagen een bepaald bedrag in mindering gebracht op de kaart. Dit bedrag is afhankelijk van het tijdstip, type voertuig, afstand sinds vorige baken, enz. Als de baken geen toestel aantreft of als er te weinig geld staat op de kaart, dan wordt je automatisch geflitst en krijg je de rekening thuis.
"Indien het op alle wegen zou gelden: ga je alle buitenlanders verplichten om voor ons postzegelgrote landje een apart systeem aan te schaffen?"
Inderdaad, dit is ook werk voor Europa. Zie Galileo.
"Het effect zal een forse terugloop van inkomsten uit toerisme zijn."
En toerisme is de belangrijkste peiler van onze economie?...het zou zelfs kunnen dat door de landbouw het tegenwoordig beter doet met de hoge prijzen ;-) Nee serieus, die enkele toeristen die in België stoppen en niet doorrijden naar het Zuiden wegen niet op tegen het efficiëntere transport dat zo'n systeem belooft voor onze écht belangrijke sectoren: onze havens en alle bedrijven die daar op 1 of andere manier mee gerelateerd zijn.
Dus wat mij betreft: ja en zo rap mogelijk, tis een nuttig systeem dat de domme accijnzen op brandstof kan vervangen (alleen het slim deel moet blijven).
Of wat dacht je van een extra hoge kost op smogdagen?
@Peter en ander voorstanders van kilometerheffing:
Eigenlijk is het tegengaan van de stadsvlucht iets pervers, zeker als het met extra (kilometer)heffingen moet gebeuren.
In de jaren 1980 waren de steden zwaar verwaarloosd zodat heel wat middeninkomens zich -logisch ook- buiten de stad gingen vestigen. In de jaren 1990 bereikt dit een piek.
Nu die mensen daar 'gesetteld' zijn en hun kinderen hen gevolgd zijn, zullen ze hiervoor worden gestraft.
En dan worden ze door stedelingen zoals jij nog eens extra als 'vuile vervuiler' bestempeld. Héél fraai.
Ik vermoed dat jij vooral grote voorstander bent omdat je zelf in de stad woont. Ik betwijfel dat je ook zo zou reageren mocht je niet in de stad wonen.
@Herman: de stadsvlucht is nog altijd een hedendaags fenomeen.
Ik heb zelf ook lang genoeg op "den buiten" gewoond. Dat was daar idd ferm wijs, mooi en rustig, maar als je ziet hoe er met open ruimte omgesprongen wordt (verkavelingen met huizen waar gemakkelijk 100 mensen op dezelfde grond zouden kunnen wonen in een verstedelijkte omgeving) en hoe je voor de minste vliegenscheet een auto moet nemen... Eén auto per (volwassen) persoon is daar bijna een noodzaak. Ja, dat noem ik zowel vervuilend als verkwistend (qua open ruimte).
Rekeningrijden heeft niets met stadsvlucht te maken. Het heeft trouwens ook niet veel met vervuiling te maken. Die kosten zijn trouwens maar beperkt in vergelijking met de congestiekosten die de grote boosdoener zijn. Als rekeningrijden trouwens correct wordt ingevoerd dan zou dat betekenen dat het congestieonderdeel op plattelandswegeneen stuk lager kan zijn dan op wegen die die een veel groter congestieprobleem hebben (zoals die bv. in de stad).
Het heeft wel alles te maken met negatieve externaliteiten, oog wel externe kosten genoemd. Dit zijn kosten waar je als gebruiker van transport (bussen, treinen, auto's, vrachtwagens, binnenvaart, enz -- ik begin hier per se met het openbaar transport omdat *elk* transportmiddel een correcte heffing moet betalen, bij een bus kan die natuurlijk verdeeld worden over meerdere passagiers).
Ik citeer uit hoofdstuk 14 Charging for External Costs uit het boek Transport Economics (second edition, 2006) van Blauwens G., De Baere P., en Van de Voorde E:
"Excessive growth of traffic and transport occurs universally [] There must be a major inherent cause, so fundamental that it applies accross national boundaries.
This fundamental cause is the failure to internalize so-called 'external costs': i.e. costs that the transport user causes to a third party and for which he does not pay.
[]
Tranport is an activity that is bound to cause high external costs.
[]
selling products at prices that do not contain the external cost inevitable entails overconsumption.
[]
Only if the user is required to bear this entire cost will he take correct decisions. He will balance the social cost that he is charged against the utility that transportation represents to him. If using a transport service is worth the social cost, he will continue to do so and willingly pay the levy."
Dus als bijvoorbeeld iemand met de auto naar de bakker om de hoek wil gaan dan mag hij dat perfect doen maar hij moet er wel mee rekening houden dat hij voor alle kosten die hij veroorzaakt zal moeten betalen: niet enkel zijn eigen kosten (brandstof enzo) maar ook de kosten die hij veroorzaakt bij derden.
Beste N-VA millitanten, mensen, gelieve even verder te kijken dan het groene concept.
Op welke manier worden we gevolgd? Via een GPS systeem dat beschikbaar is voor de overheid.
De overheid weet dus perfect waar we zijn, waar we geweest zijn, hoe snel we reden en dergelijke.
Dit is pure schending van de privacy.
Zulke info hoort niet in handen te zijn van de overheid of een computer systeem dat makkelijk te kraken is.
Of willen jullie echt gaan naar een EU die alles beslist en alles bepaald voor zijn inwoners
Beste Bart,
Wees gerust, als er dergelijk systeem komt, zal privacy een belangrijk issue en een noodzakelijke voorwaarde zijn. Dat valt op zich allemaal wel vrij goed te regelen hoor, welke informatie er moet doorgegeven worden en in hoeverre dat over totalen gaat, hoe lang die moeten bewaard worden,...
ik ben erg blij met kilometerheffing,want dan kan ik eindelijk op turboDIESEL rijden,want wegenbelasting is dan toch afgeschaft.ideaal toch.sneller,zuiniger en krachtiger.wat mij betreft liever vandaag ,dan morgen.lekker dieselen,goed voor de milieu ook trouwens.voor mij is een 2 liter TDI een uitkomst.ik rij nu nog op benzine,maar over 2 jaartjes niet.ikke niet dom he,ikke slim junge.en voor mij ,ook al is het 50 cent per kilometer,ik heb het al uitgerekend,ik ga 100 erden euros sparen,dankzij rekeningrijden.weg met wegenbelasting.een 1300 kg diesel wegende auto zal straks 100 per jaar aan zogenaamde wegenbelasting kosten hhhhh.geduld is een schone zaak,mensen.ik zou zeggen ,minister eurlings,bedankt.
lekker turbodieselen,hhhh.YES.
Plaats een nieuwe reactie