De NMBS-chipkaart: twee gemiste kansen op rij

(tags: )


NMBS MoBIB kaart
© MoBIB

Eergisteren kondigde de NMBS aan vanaf volgend jaar de huidige papieren abonnementen te vervangen door een chipkaart. Men kiest hier voor de MoBIB-kaart die al enkele jaren door de MIVB gebruikt wordt. Je zal beiden overigens kunnen combineren op één kaart, samen met de deelfietsendienst Villo en autodeelservice Cambio, terwijl De Lijn en TEC daar later ook nog bij komen. Een project dat 2 jaar geleden aangekondigd werd, krijgt nu eindelijk een startdatum. Een stap vooruit, als je 't mij vraagt, al laat men helaas twee mooie kansen liggen.

Integratie op de digitale identiteitskaart

De MoBIB-kaart is eigenlijk een kaart met (naast een chip) een RFID-tag op die gebruik maakt van de Calypso-standaard. De kaart ontwaarden of controleren, doe je door die in de buurt (minder dan een cm) van de lezer te houden. In Duitsland beschikken de elektronische identiteitskaarten reeds over dergelijke RFID-tag. In principe zou het ook mogelijk zijn onze elektronische identiteitskaarten met dergelijke chip uit te rusten, daar zijn experimenten mee aan de gang. Op dat moment zou je de trein/tram/bus-kaart kunnen laten vallen en je ticket gewoon "op je e-ID zetten". Je hoeft dan maar je e-ID tegen de kaartlezer aan de metropoortjes te houden of bij de conducteur op de trein. Geen afzonderlijke kaart meer nodig dus. Helaas keurden we vorige week de wet-De Padt goed, die de geldigheidsduur van de e-ID optrekt van 5 naar 10 jaar. Als we dus een nieuwe e-ID met RFID-tag uitrollen, duurt het 10j eer iedereen hierover beschikt, wat in de technologiesector onnoemelijk lang is. Daarnaast zijn er nog een heleboel andere problemen, zoals uitstekend toegelicht door de experts in dit verslag. Eigenlijk was de goedkeuring van dit wetsvoorstel door SP.a en VLD een regelrechte afkeuring of motie van wantrouwen jegens het beleid van ex-staatssecretaris Peter Vanvelthoven en huidig minister-eGov Vincent Van Quickenborne. Ik hield er onderstaande tussenkomst over in plenaire.

Installatie van toegangspoortjes naar de perrons

Tevens kondigde minister Vervotte gisteren in de plenaire vergadering, in haar antwoord op vraag van Anthony Dufrane (PS), aan dat de NMBS geenszins van plan is om, naar het voorbeeld van de MIVB en op veel plaatsen in het buitenland, toegangspoortjes te installeren naar de perrons waardoor enkel mensen met een MoBIB-kaart kunnen passeren. Dat dit de kans op zwartrijden sterk verminderd, blijkt uit de sterke cijfers die de MIVB kon voorleggen. Uiteraard is zwartrijden op de korte metrotrajecten makkelijker dan op treinritten met conducteur, maar hoeveel mensen vullen hun Go Pass niet in pas zodra ze de conducteur zien verschijnen? Deze laatste zou er een pak minder werk door hebben en zich meer kunnen concentreren op het helpen en informeren van mensen, terwijl er ook tout court minder mensen moeten worden ingezet. Bovendien zou het pickpockets tussen pakweg Brussel-Centraal en Brussel-Zuid sterk ontmoedigen.

Kortom, een uitstekende zet van de NMBS en een stap vooruit. Alleen jammer dat men de potentiële winsten niet helemaal aanboort, en jammer dat de NMBS voor één daarvan nu ook bemoeilijkt wordt door de meerderheid op initiatief van VLD en PS.

10 reacties

Anoniem's picture

Interessante blog post, weederom. Eigenaardig dat men de gebruiksduur op 10 jaar wilt leggen. Je hebt een zeer sterk punt dat 10j te lang is, technologisch gezien.

Maar ook een gemiste kans om iets te zeggen over de privacy. Ik ben helemaal geen fan om met dezelfde kaart te betalen, treintickets te kopen en me te identificeren. Ik vermijd dit liever.

Boeiende tussenkomst in het parlement, maar Flahaut is ook niet bijzonder geinteresseerd precies...

ps: Welke tablet heb je daar? ;)

Peter Dedecker's picture

Qua privacy valt dat mee hoor: de RFID-tag op de eID zou enkel een random nummer zijn, zodat men niet overal waar je (binnen de cm) passeert je identiteit kan aflezen. En uiteraard zou het geen verplichting mogen zijn om je abo aan je e-ID te koppelen, maar het lijkt me wel een handige en door velen gewenste feature.

De gebruikte tablet is een iPad, ergens vorig jaar gekocht bij een actie van De Tijd: slechts 200 € opleg bij een jaarabonnement op De Tijd online. Best content van. Een Android toestel lijkt me ook wel wat, maar dat was toen nog niet mainstream en ik weet niet in hoeverre de krantenapps (ik heb een iPad abo op 4 kranten) voor Android beschikbaar zijn.

Sander's picture

Integratie met de eID zie ik wel zitten. Ze moesten voor het aanvragen van mijn abonement trouwens ook mijn e-ID lezen. Maar het volledig systeem van een eID vind ik wat verkeerd. Het is toch nooit nodig geweest om al die informatie op de chip te zetten. Als er gewoon een unieke code op die chip komt, dan was dat al lang genoeg. Dan kan je je eID gebruiken als identificatiemiddel (zoals klantenkaart) zonder dat je persoonlijke informatie vrijgeeft. Het enige waar je voor moet zorgen is dat de Politie (en andere bevoegde instanties) altijd toegang hebben tot een database met de volledige gegevens (gekoppeld aan je unieke code). Op je bankkaart staat toch ook niet hoeveel geld er op je rekening staat.

Het installeren van poortjes daarentegen vind ik in de meeste stations overbodig. Het zou goed zijn in grote stations met veel criminaliteit, maar ik zie niet hoe je het zou kunnen realiseren in stations zoals dat van Lichtervelde, waar je zo maar zonder problemen van de openbare weg op de sporen en op het perron kan.

Ik vind ook, en dat heeft nu niets meer met je blog post te maken, dat de NMBS meer treinen zou moeten inleggen ipv treinen afschaffen. En dat om twee redenen: Ten eerste heb ik de indruk dat de politiek het gebruik van de auto wil ontmoedigen, ik kan daarmee akkoord gaan, maar dan moet er wel een alternatief zijn. Het enige alternatief voor lange afstanden is de trein. Dus als er meer belastingen komen op autogebruik, dan moet het treingebruik goedkoper worden, dat zorgt voor meer reizigers en dus meer treinen. Ten tweede is een overstap missen niet meer erg als je een paar minuten later al weer een trein hebt. Je overstap missen als er maar 1 trein per uur is, is wel een bron van grote frustratie.

Matthias's picture

Minder hard kloppen op het spreekgestoelte. ;-)

Je hebt volledig gelijk. In je filmpje haal je alle goeie argumenten aan waarom dit een gemiste kans is:

* Je e-ID kaart moet langer meegaan met verouderde technologie (no-RFID)
* Daardoor kan het trein abbo en nog een rist handige use cases niet worden geïmplementeerd.
* Het is nog onveilig ook.

Nu, blijkbaar wordt er leentjebuur gespeeld bij de MIVB om de MoBIB technologie te hergebruiken. Logisch. Anderzijds, ik zag on line al deze video opduiken: http://www.youtube.com/watch?v=P-YQ6wT0Y48 Blijkbaar valt het systeem te hacken. Verdere referenties heb ik alvast niet gevonden, maar het bewijst wel dat kwaadwilligen niet stil blijven zitten.

Ik ben in alvast wel blij dat die lompe plastic ondingen in dat onnozel formaat bijna verleden tijd zijn. Heel wat portefieulles heb ik op die stomme treinkaart versleten. Dat zeker.

Kan het trouwens dat de tickets onlangs veranderd zijn? Als ik het goed heb zijn de oude grote tickets aan het verdwijnen voor een kleiner formaat. Mja, mooi. Maar ik blijf nog altijd met die stomme rail pass die ik met stylo moet invullen zitten. Een kaart met credits is dan wel een eigentijds concept, maar zonder de poortjes in alle stations praktisch niet echt haalbaar.

Verder geef ik Sander wel gelijk: leuk dat het weer iets handzamer wordt, maar neemt niet weg dat ik tegenwoordig op geen 15 minuten na kan zeggen wanneer ik thuis zal zijn. En da's toch wel een pak belangrijker dan een nieuw station of een nieuw kaartsysteem.

Peter Dedecker's picture

@Sander: men heeft alle gegevens op de chip gezet omdat (mobiel) internet toen nog niet zo allomtegenwoordig was en politie en anderen ook offline toegang zouden moeten hebben tot de gegevens. Per slot van rekening beslis je nog altijd zelf of je je pas toont of laat uitlezen, tenzij bij de politie. En idd, poortjes hoeven natuurlijk niet meteen in alle stations. De MIVB heeft dat momenteel ook nog niet overal, jaren na de invoering van MoBIB. Maar elk station waar die geplaatst worden, is wel een verbetering.

@Matthias: er zijn idd wat problemen geweest met die Calypso standaard, maar dat evolueert natuurlijk ook en wordt aangepast. De NMBS-tickets zijn idd ook veranderd, zie  http://www.b-rail.be/php/news/index.php?lang=N&task=view&id=1015&site=nat Tickets met credits zijn trouwens ook mogelijk zonder poortjes, als er maar een ontlader op het perron staat. Bij de MIVB hebben ook niet alle stations poortjes, maar wel een ontlader, net als elke bus, en binnenkort ook de bussen van De Lijn.

De NMBS kent idd nog heel wat andere kwelduivels mbt de prioriteiten van de dienstverlening, maar als we alle goede zaken moeten uitstellen tot men dat probleem onder controle heeft, dan vrees ik er een beetje voor...

Anoniem's picture

"Het enige alternatief voor lange afstanden is de trein."

Het beste alternatief is lange afstanden zo veel mogelijk overbodig maken door een betere ruimtelijke ordening en een beter gebruik van communicatietechnologie.

Peter Dedecker's picture

Verplaatsing vermijden is inderdaad nog de beste optie. Maar zelfs als we die verplaatsingen overbodig maken voor werkgerelateerde zaken, dan is er nog altijd de vrijetijdsverplaatsing. Het zijn net die vrijetijdsverplaatsingen die een steeds groter deel van onze vraag naar mobiliteit uitmaken. We kunnen proberen, we moeten proberen het aantal verplaatsingen te verminderen, maar ik vrees dat dat op zich een utopie is en dat we ons bij een groeiende vraag naar mobiliteit zullen moeten neerleggen, ondanks die inspanningen. Het komt er dan op aan die groeiende vraag naar mobiliteit in zo goed mogelijke banen te leiden op vlak van duurzaamheid, zowel ecologisch als mobiliteitsgewijs.

lukske's picture

Hoe gaat de treinbegeleider al die kaarten controleren??
Nu kan hij dat doen op het zicht.
Met die mobibkaart zal weer een pak gefraudeerd worden de Vlaming kennende. En uitvluchten zoeken aan de lopende band.
Het is een dom idee want het is maar half uitgewerkt.
Ik ben niet tegen vooruitgang maar het moet ook nog praktisch zijn.

Peter Dedecker's picture

Een MoBIB-kaart is draadloos te controleren. Met een lezertje passeren langs de kaarten van de reizigers, kan best snel gaan.

Maar nog efficiënter zouden natuurlijk de poortjes in de grotere stations kunnen zijn.

Bovendien lijkt een MoBIB-kaart kopiëren of namaken me toch iets moeilijker dan een papieren exemplaar.

Tanja's picture

Ik ben zeker voor de poortjes op de stations en qua fraude gevoeligheid zijn de MoBIB-kaarten natuurlijk veel beter.

Syndicate content

Politiek engagement

N-VA logo

 

cover boek "Een Zuil van Zelfbediening"

Blik op mijn agenda

Contact

Je kan me steeds contacteren via het contactformulier of rechtstreeks:
Muilaardstraat 60, 9000 Gent (privé)
Leuvenseweg 21, 1000 Brussel (kantoor) 
Peter.Dedecker@N-VA.be
0486/152320

Disclaimer

Dit is de website van Peter Dedecker. Alle teksten mogen, tenzij anders vermeld, overgenomen worden mits bronvermelding. Een link wordt altijd geapprecieerd. Dit alles is mijn persoonlijke opinie. Organisaties waar ik lid van (geweest) ben of voor (ge)werk(t heb) kunnen in geen geval aansprakelijk gesteld worden voor wat ik hier schrijf. Zie de volledige disclaimer.