fietsen

In een flyer roept Animo Gent, de jongerenbeweging van de SP.a, op tot een actie aan Dampoort: het getalm van de Vlaamse Regering voor een structurele aanpassing van deze (vooral voor fietsers) levensgevaarlijke situatie is hen een doorn in het oog. Iets waarin ik hen alleen maar kan bijtreden natuurlijk.

Gisterochtend werd ik wakker gebeld door Radio 2: een hobby-nevenprojectje van Amedee en mezelve was nog niet eens afgewerkt maar werd vroegtijdig ontdekt door een journalist die besloot met mijn smoelwerk meteen de (papieren en online) voorpagina van De Gentenaar en een binnenpagina van Het Nieuwsblad te ontsieren. Het nieuws verspreidde zich en haalde prompt de opener van het 9u-nieuws op Radio 2 Oost-Vlaanderen, een uitgebreid onderdeel (4 min) van het middagprogramma van Radio 2 Oost-Vlaanderen (herbeluisteren via de VRT-mediaplayer), TV Oost en nadien nog de websites van de verschillende nationale dagbladen alsook een intro op de voorpagina van De Redactie met verwijzing naar dit artikel en een telefoontje van VTM om morgen ons verhaal te doen terwijl we de Paterberg naar boven fietsen voor De Zwarte Doos. Komkommertijd zeker? ;-) Toch even schrikken die dag.

Een van mijn laatste wapenfeiten: dit pamflet werd op 5000 exemplaren gedrukt, voorzien van een gaatje en een elastiekje, en aan het zadel van fietsen gehangen. Dinsdagochtend alle fietsen aan Dampoort (diezelfde avond ben ik daar de op de grond gegooide exemplaren nog gaan opruimen, kwestie dat Max Mobiel geen slachtoffer moet worden), vandaag alle fietsen aan stations Deinze, De Pinte, Gentbrugge, Merelbeke, Drongen en Wondelgem. Een ferm arbeidsintensief werkje, waarvoor ik gelukkig hulp kreeg van Lynn en mijn ouders voor het ineensteken van de elastiekjes, en Kurt en Renzo voor het bedelen. Allemaal heel erg bedankt!

Tijdens het bevestigen kreeg ik trouwens een heleboel positieve reacties. Mensen die het een fijne folder vinden, een praatje maken, het appreciëren dat het "the man himself" is die dergelijk werk doet en zo. Doet allemaal veel deugd natuurlijk. Zowieso is het een thema waar ik al langer sterk op inzet en wil blijven op inzetten.

Deze zomerse dag is niet enkel de dag der moeders, maar eveneens openwervendag. Den bouw, met haar prachtige constructies, heeft mij altijd al wat gefascineerd. Mijn vouwfietsje werd vandaag dan ook eventjes misbruikt als mountainbike om het ruwe terrein van drie Gentse werven te betreden.

Deze week is de Heen-en-weer-week, een campagne die pleit voor milieuvriendelijke mobiliteit en bewust autogebruik. Als actief lid van de Gentse Fietsersbond ondersteunde ik gisteren dan ook de actie "druk, druk, druk voor de fietsvergoeding" aan de fietsbrug in het Keizerpark. Voorbijrijdende fietsers kregen gratis fietspompje, een folder en wat extra lucht in de banden als dank voor het leefbaar houden van onze stad en mobiliteit.

De nieuwe Ikea in Gent, naar verluid de grootste van het land, is nu een weekje open. Zaterdag werd ik er ook heen gesleurd onder zachte dwang. Zondag ben ik nog eventjes teruggekeerd, met de fiets dan wel, om met de Gentse Fietsersbond actie te voeren voor een betere ontsluiting per fiets.

"Met de fiets naar Ikea, wie is nu zo gek?" zou je denken. Er is volgens mij echter genoeg potentieel: de nieuwe vestiging ligt in een stad met 237.000 inwoners en 60.000 studenten die bovendien wild is van fietsen + nog wat randgemeenten op fietsafstand. Daar zitten heel wat van de 500 werknemers bij, alsook klanten die komen voor wat kleine aankopen, of (hele) grote aankopen waarvoor ze een camionette huren of laten thuisleveren. Of mensen die (net als ik) verzot zijn op de Zweedse gehaktballetjes natuurlijk :-) Dit geldt trouwens ook voor Flanders Expo, op dezelfde site, waar je nu niet (meer) met de fiets naartoe kan om een beurs te bezoeken.

Iets dat trouwens helemaal past in het duurzame imago (zie oa hier) dat Ikea zichzelf wil aanmeten. De collega's in Anderlecht werden opgeroepen meer met de fiets te komen en kregen zelfs een gratis fiets! En in de winkel in Gentofte (een gehucht nabij Kopenhagen waar ik ook nog eventjes vertoefde) kan men zelfs gratis fietsen met aanhangwagen lenen! Daar kan men in Gent nog een puntje aan zuigen.

Want inderdaad, ondanks de vele mooie woorden van Ikea en slogans van de stad Gent heeft men hier weer duidelijk weer prioriteit gegeven aan het autoverkeer en mogen fietsers hun plan proberen trekken. Er wordt uitgepakt met een parking voor 1900 wagens, men huurt zelfs tijdelijke bruggen, maar voor fietsers blijft het een huzarenstukje. Dat heb ik zondag ook ondervonden.

Allereerst moet je er zien te geraken. Allesbehalve evident als je het verkeersreglement wil respecteren: de enige goed gekende toegangen zijn die voor de tram (waar fietsers niet door mogen) en die via de snelwegen, waar je beter ook niet op fietst. Valt het op dat men op de website van Flanders Expo het bij "bereikbaarheid" enkel over de auto en het openbaar vervoer heeft? Soit, eens je daar toch geraakt met de fiets, mag je door de modder ploeteren, een drukke weg zien over te steken, tussen het snelle verkeer laveren, en vooral: nog van het terrein weg zien te geraken ook achteraf. Niet evident. Verschillende mensen die er zondag met de fiets geraakt waren, kwamen ons (met onze herkenbare vestjes) vragen of wij soms wisten hoe we van het terrein af geraakten. Quod non. Een bijzonder fijn verslag van de zoektocht naar Ikea per fiets kan je uitgebreid terugvinden onder de vorm van een zelfbouwpakket bij fietsbult in drie stappen: 1, 2 en 3. Van het terrein weggeraken doe je zo. Mensen die opperen dat ze een goede toegangsweg kennen: ja, vroeger was er een fietspad vanaf de R4 naar het terrein, maar dat werd simpelweg afgesloten voor de aanleg van een autoweg.

Aangenomen dat je er geraakt bent (en er nadien weer af geraakt) moet je je fiets ook nog kwijtkunnen. Na de aankondiging van de actie heeft Ikea inderhaast een paar rekjes bovengehaald die ze er beter niet gezet had: het zijn immers van die modellen waar je je fiets(kader) niet aan vast kan maken en vooral geplooide wielen opleveren. Zonder die rekken kon je je fiets nog aan een nabije ballustrade vastmaken :-) Voor het personeel wordt er voorzien in een niet-afgesloten hondenhok voorzien van dezelfde rekken.

Als de gehele site verder ontwikkeld wordt, met ondermeer een Kinepolis en andere commerciële inplantingen, zal er wellicht wel een degelijk fietspad komen. Maar helaas veel te laat dus. Mensen worden nu vanaf dag 1 aangeleerd om met de auto (of tram) te komen en mensen zijn nu eenmaal gewoontedieren. Geen goede zaak dus en een ware smet op het blazoen van zowel Ikea als de stad voor de ontwikkeling van de site.

Ook Het Nieuwsblad schreef erover trouwens.

Onlangs werd het vernieuwde station Gent-Dampoort voorgesteld. Naast een nieuwe ingang met schuifdeuren en een broodjeszaak in de stationshal, is de camerabewaking een van de meest ingrijpende vernieuwingen. En terecht! Niet alleen verhoogt dit het veiligheidsgevoel, het is tevens een goed afschrikkingsmiddel tegen fietsendieven. Een pluim voor de NMBS. Als het goed is, moet het ook gezegd worden.

In dat opzicht kan ik nog steeds niet begrijpen dat het meest gekende zwarte punt qua fietsdiefstallen in Gent, namelijk de stallingen aan station Gent-Sint-Pieters, nog steeds niet voorzien is van een degelijke camerabewaking. Nu, de stallingen aan Gent-Dampoort staan op terreinen van de NMBS, die (mits registratie bij de privacycommissie) op die terreinen zelf voor (camera)bewaking kan en mag zorgen. De terreinen aan Gent-Sint-Pieters zijn echter eigendom van de Stad Gent, en daar knelt deze keer het schoentje. Hoewel sommigen uit het stadsbestuur daar graag camera's zouden plaatsen, is er een sterke tegenstand en bijgevolg geen politiek akkoord hierover. Onbegrijpelijk toch, nietwaar?

Dat camera's daar nochtans hoognodig zijn, kan je ondermeer hier zien:

Het resultaat van een rondje fietssloten rapen aan de stallingen aan Gent-Sint-Pieters. En dat lijkt me dan nog een vrij bescheiden vangst: tijdens het interview met Het Nieuwsblad/De Gentenaar destijds (na mijn tweede gepikte fiets) wist Pieter Vercruyssen, verantwoordelijke bij Max Mobiel, te zeggen dat zijn dienst elke dag een ronde langs de fietsenstallingen houdt om opengebroken fietssloten op te rapen. Mijn fiets was toen vastgemaakt met een slot dat men niet openkrijgt met een betonschaar, maar waarvoor er een (accu)slijpschijf en toch een paar minuten werk aan te pas dient te komen. Niet meteen gauwdiefstallen door studenten dus, maar eerder georganiseerde bendes.

Nee, dan kan ik het echt niet begrijpen dat er daar nog altijd geen camera's hangen, laat staan dat er mensen zijn die dit tegenwerken. Privacy is een non-argument daar: de enigen die gefilmd worden, zijn ofwel mensen die hun fiets daar stallen en tevreden zouden zijn met de extra veiligheid, ofwel net diegenen tegen wie dergelijke camera bedoeld is. Er zijn romantischer plaatsen om met je minnares naartoe te gaan dan een fietsenstalling, als je dan toch wat privacy wil.

Daar geen camera's plaatsen, is een duidelijk toonbeeld van gebrek aan politieke moed om het probleem aan te pakken, en een zware smet op het imago van Gent fietsstad dat men zo graag wil verkopen.

Wie regelmatig met de fiets aan het Zuid passeert, zal het wel geweten hebben: er zijn werken aan de Capitole en de aannemers hebben er niet beter op gevonden dan hun camionette op het voetpad en een container en wat materiaal op het tweerichtingsfietspad te parkeren. In eerste instantie werd het fietspad tijdelijk verschoven naar de rijweg, die van twee rijstroken gereduceerd werd tot één rijstrook. Sinds 9 oktober kwam daar op onverklaarbare reden een eind aan, met situaties zoals deze tot gevolg:

(bron: fietsbult, zie ook hier)
Ronduit gevaarlijke situaties dus. Dit fietspad is immers een belangrijke fietsas van en naar het centrum, twee richtingen, langs een drukke weg. Ik passeer er ook regelmatig, en moet ook wel dikwijls een minder vriendelijke blik werpen naar idioten die denken dat het fietspad een parkeerstrook is terwijl hun madam geld afhaalt in het bankkantoor, zeker als je staduitwaarts fietst zijn dit levensgevaarlijke toestanden te wijten aan onverantwoord gedrag.

Dit kon niet blijven duren, dacht ook de Gentse Fietsersbond. Met een redelijke groep zakten ze af naar de plaats van afspraak om er zelf een levende afbakening van het fietspad te vormen. Kurt en ik waren uiteraard ook van de partij. In allerijl, lang na een hele resem klachten, zag ook het stadsbestuur in dat dit niet langer kon en om 17u15 (de actie zou beginnen om 17u30) werden alsnog bakens geplaatst om terug een veilig fietspad te bekomen. Ad-hoc politiek, anyone? Ik vraag me af hoe lang het geheel nu zal blijven staan. De werken duren normaal nog drie weken.

Het is trouwens niet de eerste keer dat Gent, de stad wild van fietsen, dergelijke redelijk zware steken laat vallen. Denk maar aan de communicatie rond 1 september, waar de stad aankondigde dat de werken in de Frère Orbanlaan voltooid zijn en men dus terug veilig en snel langs die weg naar school kon. Helaas gold dit enkel voor het autoverkeer (dat terug twee rijstroken ipv eentje kreeg), maar niet voor de fietsers die na dit zegebericht gezwind richting centrum fietsten maar voor een opgebroken fietspad kwamen te staan zonder deftig alternatief, zie hier. Helga stelde er reeds een vraag over in de gemeenteraad van 22 september, net als nog een heleboel andere die toch wel op een ferme domper op de Gentse fietsvreugde wijzen. Voor de geïnteresseerden: fietsbult staat er vol van, naast een aantal terecht positieve punten ook natuurlijk. Maar dat er nog heel wat werk aan de winkel is, is duidelijk.

Woensdag kreeg ik een telefoontje van Geert Neyt van Het Nieuwsblad/De Gentenaar: na het succesvolle Fietspadenrapport is er binnenkort nog een reeks rond veiligheid gepland, waarbij in Gent natuurlijk het fenomeen van de fietsdiefstal niet te verwaarlozen is. Blijkbaar kent men op de redactie mijn blog en had men gelezen dat ik op korte tijd twee fietsen kwijtgeraakt was. Of ik daarover een babbeltje wou doen? Geen probleem, graag zelfs!

Zo zat ik donderdag dan samen met reporter Geert, Patrick Ysebie (de secretaris van het kabinet Mobiliteit stad Gent) en Pieter Vercruyssen (projectmanager Max Mobiel). Ferm interessant gesprek! Uiteraard deed ik er mijn verhaal, maar het was veel interessanter te horen wat de stad allemaal onderneemt en van plan is tegen het probleem van de fietsdiefstal. Er zitten een paar heel goede initiatieven tussen, waarvoor respect. Meer hierover binnenkort in Het Nieuwsblad/De Gentenaar.

Niettemin was men wel ferm terughoudend tov mijn voorstel om een camera te plaatsen aan grote stallingen zoals aan de achterkant van het station, waarmee er misschien misdrijven kunnen opgelost worden maar waar een camera vooral preventief een grote stap voorwaarts zou kunnen betekenen. Blijkbaar ligt privacy in Gent toch iets gevoeliger dan in pakweg Leuven, waar er zelfs camera's in uitgangsbuurten hangen, wat misschien nog net iets van het goede te veel is. Helga zal hier alleszins nog een vraag over stellen in de gemeenteraad. Het argument van privacy is immers nogal loos. Als enkel de stalling gefilmd wordt, komen er slechts twee soorten mensen in beeld: gebruikers van de stalling die de extra veiligheid zullen toejuichen, en de mensen tegen wie dergelijke maatregel net bedoeld is. Het antwoord zal ik wellicht ook hier publiceren, maar zal zowieso ook hier te vinden zijn.

Ik kreeg ook te horen dat de ketting waarmee mijn fiets vastgemaakt was, vrij stevig is: niet open te knippen met een betonschaar, maar enkel open te krijgen met een (accu)slijpschijf en toch een paar minuten werk. Een bijkomend (beugel)slot zou enkel de benodigde tijd om hem te stelen verhogen, maar niet meteen ander materiaal vereisen. Met zo'n accuslijpschijfje rondlopen valt ook niet al te zeer op volgens Pieter.

Het interview en meer info over wat de stad allemaal (niet) doet en van plan is te doen, lees je binnenkort in het kader van het omvangrijke rapport in Het Nieuwsblad/De Gentenaar. Hopelijk sta ik nog een beetje deftig op een van de vele foto's die men genomen heeft. Ik ben alvast nieuwsgierig.